BIBLIOGRAFIA GEOPOLITYKI XX WIEKU

Opracował Tomasz Gabiś

Pierwodruk: „Stańczyk. Pismo konserwatystów i liberałów” nr 24 (1995)

Paul Barba-Negra, Jean Phaure, Cicerone Poghirc „La géographie sacreé” (Święta geografia), „Krisis” nr 4 (1989).

Mark Bassin „Race contra space: the conflict between German Geopolitik and National Socialism” (Rasa kontra przestrzeń: konflikt między niemiecką geopolityką i narodowym socjalizmem), “Political Geography Ouarterly” 1987 nr 6.

„Bausteine zur Geopolitik” (Elementy geopolityki), Berlin 1928; tu m.in. Karl Haushofer, Erich Obst, Herman Lautensach, Otto Maull „O historycznym rozwoju pojęcia geopolityki”, Karl Haushofer „Podstawa, istota i cele geopolityki”, Karl Haushofer “Geografia polityczna i geopolityka”, Erich Obst „Geopolityczne linie przewodnie Rosji europejskiej” i „Los przestrzenny narodu rosyjskiego”, Otto Maull „Brazylia – studium geopolityczne”, Hermann Lautensach „Morza śródziemne jako geopolityczne pola sił”.

Pierre Behar “Une géopolitique pour l’Europe. Vers une nouvelle Eurasie?” (Geopolityka dla Europy. Ku nowej Euroazji?), Paryż 1992.

Paul Vidal de La Blache „Principes de géographie humaine” (Zasady antropogeografii), Paryż 1955.

Heinz Brill „Geopolitik. Deutschlands Chance?” (Geopolityka. Szansa Niemiec?), Berlin 1994.

Bernard B. Brodie „Sea Power in the Machine Age” (Potęga morska w epoce maszyn), Princeton 1941.

Jean Brunhes, Camille Vallaux „La Géographie de l‘histoire. Géographie de la paix et de la guerre sur terre et sur mer” (Geografia historyczna. Geografia pokoju i wojny na lądzie i na morzu), Paryż 1955.

Zbigniew Brzeziński “America‘s New Geostrategy” (Nowa geostrategia Ameryki), „Foreign Affairs” wiosna 1988, Vol. 66, nr 4.

Felix Buck „Neue Aufgaben für die Geopolitik” (Nowe zadania dla geopolityki), „Nation und Europa“ 1995 nr 2.

Alfred Carthill “The Lost Dominion” (Utracone panowanie), Edynburg-Londyn 1924.

Admirał  Raoul V. Castex „Theories Strategiques“ (Teorie strategiczne), Paryż 1929-30.

Pierr Celerier “Géopolitique et géostrategie” (Geopolityka i geostrategia), Paryż 1955.

Saul B. Cohen “Geography and Politics in a World Divided” (Geografia i polityka w podzielonym świecie), Nowy Jork 1963.

Saul B. Cohen „Global political change in the post-Cold War era” (Globalna zmiana geopolityczna w erze post-zimnowojennej), Annals of the Association of American Geographers 1991 nr 4.

Saul B. Cohen „A new map of geopolitical equilibrium” (Nowa mapa geopolitycznego equilibrium), “Political Geography Ouarterly” 1982 nr 1.

Claude Collin-Delavaud „Géopolitique de l’Asie” (Geopolityka Azji), Paryż 1993.

Herve Coutau-Bergarie “Géostrategie de l’Atlantique Sud” (Geostrategia Południowego Atlantyku), Paryż 1985.

Herve Coutau-Bergarie „Géostrategie du Pacifique” (Geostrategia Pacyfiku), Paryż 1987.

Simon Dalby „American security discourse: a persistence of geopolitics” (Amerykański dyskurs bezpieczeństwa: trwałość geoplityki), “Political Geography Ouarterly” 1990 nr 2.

Dictionnaire de géopolitique (Słownik geopolityczny), Paryż 1993.

Artur Dix „Geoökonomie” (Geoekonomia), Berlin 1925.

Aleksander Dugin „Ot sakralnoj gieografii k giepolitikie” (Od świętej geografii do geopolityki), „Elemienty” nr 4.

Frank Ebeling „Geopolitik. Karl Haushofer und seine Raumwissenschaft 1919-1945”, (Geopolityka. Karl Haushofer i jego nauka o przestrzeni 1919-1945), Berlin 1994.

James Fairgrieve „Geography and World Power” (Geografia i władztwo  światowe), Londyn 1915.

Lucien Favre “Géopolitique Européenne:  l`Eurasie comme destin” (Geopolityka europejska: Euroazja jako przeznaczenie), „Vouloir” kwiecień-maj 1994.

Michel Foucher “Fronts et frontieres” (Fronty i granice), Paryż 1988.

Graham E. Fuller, Ian O. Lesser „Turkey‘s New Geopolitics. From the Balkans to Western China” (Nowa geopolityka Turcji. Od Bałkanów do Chin Zachodnich), Boulder (Colorado), 1993.

Generał Pierre M. Gallois „Géopolitique – Les voies de la puissance” (Geopolityka – drogi władzy), Paryż 1990.

Adolf Grabowsky „Raum als Schicksal. Das Problem der Geopolitik, (Przestrzeń jako los. Problem geopolityki), Berlin 1933.

Adolf Grabowsky „Raum, Staat und Geschichte. Grundlegung der Geopolitik” (Przestrzeń, państwo i historia. Ustanowienie geopolityki), Kolonia-Berlin 1960.

Philippe Grasset „La nouvelle strategie américaine. De »l`hyperguerre« au »continentalisme«” (Nowa strategia amerykańska. Od „hiperwojny” do „kontynentalizmu”), „Krisis” nr 10-11.

Colin S. Gray „The Geopolitics of the Nuclear Era – Heartland, Rimlands and the Technological Revolution” (Geopolityka ery nuklearnej – serce lądu, strefy brzegowe i rewolucja technologiczna), Nowy Jork 1977.

Colin S. Gray „The Geopolitics of Superpower” (Geopolityka supermocarstwa), Lexington (Kentucky) 1986.

Olga Gritsai, Vladimir Kolosov “Die Renaissance geopolitischen Denkens in Russland” (Renesans myśli geopolitycznej w Rosji), „Geographische Zeitschrift“ 1993 nr 4.

Bertil Haggman „Rudolf Kjellén. Founder of Geopolitics” (Rudolf Kjellén. Założyciel geopolityki), Helsingborg 1988.

Bertil Haggman „Rudolf Kjellén. Geopolitician, Geographer, Historian and Political Scientist. A Selected Bibliography” (Rudolf Kjellén. Geopolityk, geograf, historyk, politolog. Wybrana bibliografia), Helsingborg 1988.

Richard Hennig „Geopolitik: die Lehre vom Staat als Lebewesen” (Geopolityka: nauka o państwie jako o żywej istocie), Lipsk 1931.

Richard Hennig, Leo Koerholz „Einführung in die Geopolitik” (Wprowadzenie do geopolityki), Lipsk-Berlin 1933.

Karl Haushofer „Geopolitik der Pan-ldeen” (Geopolityka pan-idei), Berlin 1931.

Karl Haushofer „Geopolitik des Pazifischen Ozeans. Studien über die Wechselbeziehungen zwischen Geographie und Geschichte” (Geopolityka Oceanu Spokojnego. Studia o wzajemnych relacjach między geografią i historią), Heidelberg 1924.

Karl Haushofer „Grenzen in ihrer geographischen und politischen Bedeutung” (Granice i ich geograficzne oraz polityczne znaczenie), Heidelberg 1927.

Karl Haushofer „Japan baut sein Reich” (Japonia buduje swoje imperium), Berlin 1941.

Karl Haushofer (red.) „Jenseits der Grossmächte” (Poza mocarstwami), tom 2 trylogii “Władza i ziemia”, Lipsk 1934, tu m.in.: Karl C. von Loesch „Paneuropa”, Karl Haushofer „Panazja”, Otto Maull „Panameryka”, Karl Haushofer “Panpacyficzne wyobrażenia i kręgi władzy”.

Karl Haushofer „Der Kontinentalblock. Mitteleuropa – Eurasien–Japan” (Blok kontynentalny. Europa Środkowa – Euroazja – Japonia), Berlin 1941.

Karl Haushofer (red.) „Raumüberwindende Mächte” (Siły przezwyciężające przestrzeń (tom 3 trylogii „Władza i ziemia”), Lipsk 1934, tu m.in.: Karl Haushofer „Państwo, przestrzeń, samostanowienie”, Otto Maull „Ziemia jako przestrzeń życiowa”, Michael Hesch „Rasa i przestrzeń”, Walther Wüst „Przestrzeń i światopogląd”, Karl Sapper “Opanowanie przestrzeni i światowa komunikacja”, Georg Schmidt-Rohr “Język jako siła przezwyciężająca przestrzeń”, Eugen Oberhummer “Religie światowe”, Erich Obst „Ekspansja kolonialna i prawo do samostanowienia”, R. W. Graf von Keyserlingk „Przezwyciężające przestrzeń ruchy międzynarodowe”.

Karl Haushofer „Wehr-Geopolitik” (Geopolityka wojskowa), Berlin 1932.

Karl Haushofer „Weltmeere und Weltmächte” (Oceany i mocarstwa światowe), Berlin 1937.

Karl Haushofer “Weltpolitik von heute” (Polityka światowa dziś), Berlin 1934.

Hans-Adolf Jacobsen “Karl Haushofer – Leben und Werk” (Karl Haushofer – życie i twórczość), 2 tomy, Boppard am Rhein 1979.

Rudolf Kjellén „Die Großmächte der Gegenwart” (Mocarstwa współczesne), Lipsk 1914.

Rudolf Kjellén „Die Großmächte und die Weltkrise” (Mocarstwa i kryzys światowy), Lipsk – Berlin 1921.

Rudolf Kjellén „Grundriss zu einem System der Politik” (Zarys systemu polityki), Lipsk 1920.

Rudolf Kjellén „Die politischen Probleme des Weltkrieges” (Polityczne problemy wojny światowej), Lipsk-Berlin 1916.

Rudolf Kjellén „Der Staat als Lebensform” (Państwo jako forma życia), Lipsk 1917.

Rudolf Kjellén, Karl Haushofer, Hugo Hassinger, Otto Maull, Erich Obst „Die Großmächte vor und nach dem Weltkriege” (Mocarstwa przed i po wojnie światowej), tom 1 trylogii „Władza i ziemia”. Lipsk 1930.

Siergiej Konstantinow „Stalin kak gieopolitik” (Stalin jako geopolityk), „Elemienty” nr 4.

Klaus Kost „Begriff und Macht. Die Funktion der Geopolitik als Ideologie” (Pojęcie i władza. Funkcja geopolityki jako ideologii), „Geographische Zeitschrift” 1986 nr 1.

Jakub Litwin „Szkice krytyczne o determinizmie geograficznym i geopolityce”, Warszawa 1956.

Yves Lacoste „Geographie und politisches Handeln. Perspektiven einer neuen Geopolitik” (Geografia i działanie polityczne. Perspektywy nowej geopolityki), Berlin 1990.

Yves Lacoste „Ouestions de géopolitique“ (Problemy geopolityki), Paryż 1988.

Yves Lacoste „Géopolitique de‘URSS” (Geopolityka Związku Sowieckiego), „Herodote” nr 47.

Hermann Lautensach „Geopolitik”, Frankfurt n. M. 1925.

Homer Lea „The Day of the Saxons“ (Czas Anglosasów), Londyn 1902.

Heinrich Jordis von Lohausen „Mut zur Macht. Denken in Kontinenten” (Odwaga władzy. Myślenie kontynentami), Berg am See 1979.

Halford J. Mackinder „Britain and british seas” (Wielka Brytania i brytyjskie morza), Oxford 1902.

Halford J. Mackinder “Democratic Ideals and Reality” (Demokratyczne ideały a rzeczywistość”), Londyn 1919.

Halford J. Mackinder „The Geographical Pivot of History” (Geograficzna oś historii), “The Geographical Journal”, t. XXIII nr 4, kwiecień 1904.

Halford J. Mackinder “The Round World and the Winning of the Peace” (Kolisty świat i wygranie pokoju), “Foreign Affairs”, XXI, nr 4 (lipiec 1943).

Heinz  Magenheimer „Renaissance der Geopolitik. Deutschland und Mitteleuropa 1890-1990 „(Renesans geopolityki. Niemcy i Europa Środkowa w latach 1890-1990), „Österreichische Militärische Zeitschrift“ 1991 nr 2.

Alfred Thayer Mahan „The Influence of Sea Power on the French Revolution and Empire 1793-1812” (Wpływ potęgi morskiej na Rewolucję Francuską i Cesarstwo w latach 1793-1812), Boston 1892

Alfred Thayer Mahan „The Influence of Sea Power upon History 1660-1783″ (Wpływ potęgi morskiej na historię lat 1660-1783), Boston 1980.

Alfred Thayer Mahan “The Interest of America in Sea Power, Present and Future” (Zainteresowanie Ameryki potęgą morską – teraz i w przyszłości), Boston 1897.

Alfred Thayer Mahan „Naval Strategy” (Strategia morska), Boston 1911.

Alfred Thayer Mahan „The Problem of Asia and its effects upon international policies” (Problem Azji i jego wpływ na politykę międzynarodową), Boston 1900.

Alfred Thayer Mahan „Die weiße Rasse und die Seemacht” (Biała rasa i potęga morska), Wiedeń – Lipsk 1908.

Josef März „Die Ozeane in der Politik und Staatenbildung” (Oceany w polityce i powstawaniu państw), Breslau 1931.

Josef März „Landmächte und Seemächte” (Potęgi lądowe i potęgi morskie), Berlin 1928.

Arthur J. Marder „The Anatomy of British Sea Power” (Anatomia brytyjskiej potęgi morskiej), Nowy Jork 1940.

Günther Maschke „Unité du monde et grande espace  européen” (Jedność świata i wielka przestrzeń europejska), „Vouloir” kwiecień-czerwiec 1994.

Philippe Masson „De la mer et de sa stratégie” (O morzu i jego strategii), Paryż 1986.

Otto Maull „Das Wesen der Geopolitik” (Istota geopolityki), Lipsk-Berlin 1941.

George Modelski, William R. Thompson „Seapower in global politics 1494–1993″ (Potęga morska w polityce globalnej 1494-1993), Londyn 1988.

Armin Mohler “Karl Haushofer”, „Criticon” nr 56 listopad-grudzień 1979.

Pierre Naville ” Mahan et la maîtrise des mers” (Mahan i panowanie nad morzami), Paryż 1981.

Oskar von Niedermayer, Jurij Semjonow „Sowjet- Russland. Eine geopolitische Problemstellung” (Rosja Sowiecka. Geopolityczne postawienie problemu), Berlin 1934.

Erich Obst „Geopolitik” (Geopolityka), Brunświk 1951.

Øyvind Østerud  „The Uses and Abuses of Geopolitics“ (Użycia i nadużycia geopolityki), “Journal of Peace Research” 1988 nr 2.

Patrick O‘Sullivan „Geopolitics” (Geopolityka), Londyn 1986

Geoffrey Parker „Western Geopolitical Thought in the Twentieth Century” (Zachodnia myśl geopolityczna w dwudziestym wieku), Nowy Jork 1985.

William Henry Parker „Mackinder. Geography as an Aid to Statecraft” (Mackinder. Geografia jako pomoc w kierowaniu państwem), Oxford 1982.

Jean Parvulesco „Bloc Continental, Lumière du Nord, Endkampf et Imperium Magnum” (Blok kontynentalny, światło Północy, bój ostatni i Imperium Magnum), “Vouloir” nr 76-79.

„Politics and Geographic Relations” (Polityka i stosunki geograficzne), red. W. A. Douglas Jackson, Nowy Jork 1964, tu szczególnie: Stephen B. Jones „Global Strategie Views“ (Z punktów widzenia strategii globalnej) oraz Ernst B. Haas „The Balance of Power” (Równowaga sił).

Fletcher Pratt “Sea Power and Today‘s War” (Potęga morska i współczesna wojna), Nowy Jork 1939.

Friedrich Ratzel „Antropogeographie” (Antropogeografia), 2 części, Stuttgart 1882,1891.

Friedrich Ratzel „Die Erde und das Leben” (Ziemia i życie), Lipsk – Wiedeń 1902.

Friedrich Ratzel „Der Lebensraum. Eine biogeographische Studie” (Przestrzeń życiowa. Studium biogeograficzne), Tybinga 1901.

Friedrich Ratzel „Das Meer als Quelle der Völkergröße. Eine politisch- geographische Studie” (Morze jako źródło siły narodów. Studium polityczno- geograficzne), Monachium – Lipsk 1900.

Friedrich Ratzel „Politische Geographie” (Geografia polityczna), Monachium 1897.

Admirał Herbert Richmond „Sea Power in the Modern World” (Potęga morska we współczesnym świecie), Nowy Jork 1934.

Richard Rohden „Seemacht und Landmacht. Die Gesetze ihrer Politik und ihrer Kriegsführung” (Potęga morska i potęga lądowa. Zasady ich polityki i prowadzenia wojny), Lipsk 1942.

Peter Scherer „Geopolitik. Der Raum als Dimension des Politischen” (Geopolityka. Przestrzeń jako wymiar polityki), „Sozialismus“, 1992 nr 5.

Henri Schmitthenner, Les espace vitaux et le conflit des civilisations” (Przestrzenie życiowe i konflikt cywilizacyj), Paryż 1953.

Josef Schüßlburner „Der ewige Machtkampf. Geopolitik und die Lehren des Kautilya” (Wieczna walka o władzę. Geopolityka i nauki Kautilyi), „Criticón” wrzesień – październik 1992.

Alexander P. de Seversky „Air Power: Key to Survival” (Potęga powietrzna: klucz do przetrwania), Nowy Jork 1950.

Jurij Siemionow „Hitlerowskie doktryny w amerykańskim wydaniu”, Warszawa 1950; tytuł oryginału: „Faszistskaja geopolitika na służbie amerykanskowo imperializma”.

Wulf Siewert “Die britische Seemacht” (Brytyjska potęga morska), Lipsk 1939.

Wulf Siewert „Seemacht USA” (Stany Zjednoczone jako potęga morska), Lipsk 1943.

John Slessor „The Great Deterrent” (Wielkie odstraszanie), Nowy Jork 1957.

John Slessor „Strategy for the West” (Strategia dla Zachodu), Nowy Jork 1954.

John Slessor „Air Power and Armies” (Potęga powietrzna i armie), Londyn 1936.

Geoffrey R. Sloan „Geopolitics in the United States Strategic Policy 1890-1987″ (Geopolityka w polityce strategicznej Stanów Zjednoczonych w latach 1890-1987), Brighton 1988.

Louis Sorel  “Le Pacifique, nouveau centre du monde?” (Pacyfik, nowe centrum świata?), „Vouloir”, nr 54/55, czerwiec – lipiec 1989.

Karl Springenschmid „Großmächte unter sich. Die geopolitischen Grundlagen der Großmachtpolitik” (Mocarstwa we własnym gronie. Geopolityczne podstawy mocarstwowej polityki), Salzburg 1934.

Harold i Margaret Sprout „Toward a New Order of Sea Power” (W stronę nowego porządku potęgi morskiej), Princeton 1941.

Nicholas J. Spykman „America‘s Strategy in World Politics” (Strategia Ameryki w polityce globalnej), Nowy Jork 1942.

Nicholas J. Spykman „Geography and foreign policy” (Geografia i polityka zagraniczna), “American Political Science Review” 1938 nr 32.

Nicholas J. Spykman „The Geography of Peace” (Geografia pokoju), Nowy Jork 1944.

Robert Steuckers  Géopolitique de l’Océan Indien et destin européen. Pour une doctrine de Monroe eurasienne (Geopolityka Oceanu Indyjskiego i europejskie przeznaczenie. O euroazjatycką doktrynę Monroe‘go), „Orientations”, listopad – grudzień 1986.

Robert Steuckers “Panorame theorique de la géopolitique” (Teoretyczna panorama geopolityki), „Orientations” lato 1990 – zima 1990/1991.

Robert Steuckers “ »Un point d‘ appui pour soulever le monde«. Géopolitique de l‘Afrique australe” („Punkt oparcia dla poruszenia ziemi”. Geopolityka Afryki Południowej), „Orientations”, listopad – grudzień 1986.

Robert Steuckers „Visions géopolitiques de Jirinovski” (Wizje geopolityczne Żyrynowskiego), „Europe Nouvelles” nr 1.

Robert Strausz-Hupe „Geopolitics. The Struggle for Space and Power” (Geopolityka. Walka o przestrzeń i władzę), Nowy Jork 1942.

Carlo Terracciano, Ernesto Massi, Giorgio Roletto „Geopolitica fascista. Antologia di scritti” (Geopolityka faszystowska. Wybór pism), Mediolan 1993, tutaj: G. Terracciano „Dyrektywy geopolityczne polityki kolonialnej Włoch w okresie faszyzmu”, E. Massi, G. Roletto „O włoską geopolitykę”, E. Massi „Geografia polityczna i geopolityka”, G. Roletto „Tendencje geopolityki kontynentalnej i oś euroafrykańska”.

Francois Thual „Géopolitiques au quotidien” (Geopolityki na co dzień), Paryż 1992.

Andre Vigarie „Géostrategie des océans” (Geostrategia oceanów), Paryż 1990.

Emmanuel Wallerstein „Geopolitics and geoculture” (Geopolityka i geokultura), Cambridge 1991.

Joachim Weber „Renaissance der Geopolitik” (Renesans geopolityki), „Criticón” styczeń – luty 1992.

“Welt in Gärung” (Świat w stanie wrzenia), red. Karl Haushofer, Gustav Fochler-Hauke, Lipsk 1937, tu m.in. G. Fochler-Hauke „Międzyeuropa jako strefa drgań etnicznych i politycznych”, Kurt Wiersbitzky „Geopolityczna pozycja Azji Południowowschodniej w świecie”, Karl Haushofer „Gra sił w Azji Wschodniej”, Rupert von Schumacher „Walka o surowce”, Hans Hummel „Morze Śródziemne–Orient. Napięcia w strefie granicznej trzech kontynentów”.

Derwent Whittlesey „The Earth and the State: A Study of Political Geography” (Ziemia i państwo. Studium geografii politycznej), Nowy Jork 1939.

Anna Wolff-Powęska,  „Doktryna geopolityki w Niemczech”, Poznań 1979.

Johannes Wütschke „Der Kampf um den Erdball” (Walka o kulę ziemską), Monachium – Berlin 1922.

Yung – Hwan Jo „Japanese Geopolitics” (Geopolityka japońska), Waszyngton 1964.

Alfred Zänker „Die Welt als Ganzes. Renaissance der Geopolitik” (Świat jako całość. Renesans geopolityki), „MUT”,  marzec – kwiecień 1991.

Ciro E. Zoppo, Charles Zorgbibe „On Geopolitics. Classical and Nuclear” (O geopolityce klasycznej i nuklearnej), Dodrecht 1985.

Charles Zorgbibe „Géopolitique contemporaine” (Geopolityka współczesna), Paryż 1986.

Opracował Tomasz Gabiś

Pierwodruk: „Stańczyk. Pismo konserwatystów i liberałów” nr 24 (1995)