ANDRZEJ MAŚNICA DRESZCZE PRZEZ SKÓRĘ Pierwodruk: „Tygodnik Powszechny”, 1999 nr 4. Polskie wydanie Skóry Curzio Malapartego (Curzio Malaparte, Skóra, tłum. Jarosław Mikołajewski, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 1998) następuje pół wieku po jej premierze i przypada na setną rocznicę urodzin autora. Tym samym, do wydanych wcześniej dwóch zbiorów opowiadań, głośnego Kaputt i Legendy Lenina (tytuł oryginału: […]
OTTON VON BISMARCK „KONWENCJA ALVENSLEBENA“, GEDANKEN UND ERINNERUNGEN , ROZDZIAŁ XV W Petersburgu dość długo panowało rozdarcie pomiędzy absolutyzmem a polonofilstwem (Polonismus) w stosunku do ruchu w Polsce, który rozpoczął się – równocześnie z przełomem politycznym we Włoszech i nie bez związku z nim – od żałoby w całym kraju, kościelnych uroczystości pamięci o ojczyźnie […]
EUGENIUSZ ŚWITALSKI (TOMASZ GABIŚ) ZMIENNY OBRAZ BENITO MUSSOLINIEGO, Pierwodruk: „Opcja na prawo ”, 2002 nr 5 Znamy z naszych czasów zjawisko, że oto przywódca jakiegoś państwa jest przez tzw. prasę światową i polityków tzw. Zachodu chwalony i doceniany, a potem stopniowo, albo i nagle, jego obraz się zmienia a w jego portrecie zaczynają przeważać czarne […]
Tomasz Gabiś O WŁADYSŁAWIE STUDNICKIM Cieszy niezwykle ukazanie się na półkach księgarskich książki Piotra Zychowicza Germanofil. Władysław Studnicki. Polak, który chciał sojuszu z III Rzeszą, będącej – można powiedzieć – zwieńczeniem procesu przywracania osoby i twórczości Studnickiego polskiej świadomości polityczno-historycznej. Proces ten zapoczątkowało w 1995 roku pierwsze wydanie Tragicznych manowców przez Pomorską Oficynę Wydawniczo-Reklamową „Mariol”, […]
TOMASZ GABIŚ SPOTKANIE BEN GURION – KONRAD ADENAUER (1960) Pewien znamienity chasydzki rabin mawiał: „Nigdy nie bełtaj bagiennych wód, nie skupiaj myśli na przeszłych ludzkich grzechach, ale na Bogu i Jego dobroci”. Postąpilibyśmy dobrze, gdybyśmy posłuchali jego rady. Nasza świadomość ma bowiem określoną pojemność. Dlatego im bardziej obecne jest w niej zło, tym mniej miejsca […]
TOMASZ GABIŚ NIEMIECCY ŚWIADKOWIE HISTORII XX WIEKU Kto dziś czyni nieprawość, może być pewny, że przyszła nieprawość go usprawiedliwi (Carl Schmitt) W poprzednich „Notatkach”, w których omawiałem książkę Piotra Zychowicza Skazy na pancerzach, zajmowałem się świadkami historii opowiadającymi o tym, co przeżyli i co widzieli podczas „akcji pacyfikacyjnych” przeprowadzanych przez oddziały podziemia antykomunistycznego. Nie mogą […]
TOMASZ GABIŚ SPÓR O FISCHERA (POLEMIKA Z ANDRZEJEM MADELĄ) W numerze 141 (2018) „Arcanów” Andrzej Madela, z którym miałem niegdyś przyjemność uczestniczyć wspólnie w seminarium magisterskim na wrocławskiej germanistyce, opublikował artykuł „Bitwa o wojnę. Debata Fischerowska 1961-1976 a liberalizacja historiografii narodowej Niemiec”, w którym przypomniał tzw. spór o Fischera (Fischer-Kontroverse), czyli debatę na temat genezy […]
TOMASZ GABIŚ RELIGIA „HOLOCAUSTU” W POLITYCE USA Poniższy tekst został napisany w latach 1998-1999 i rozwija wątki zawarte artykułach: Tomasz Gabiś Religia „Holocaustu” (część I), „Stańczyk. Pismo konserwatystów i liberałów” nr 29 (1996), tenże, Religia „Holocaustu” (część II), „Stańczyk. Pismo konserwatystów i liberałów” nr 30 (1997) W wielu analizach stosunków amerykańsko-izraelskich określa się je mianem […]
Tomasz Gabiś W OBRONIE ŻOŁNIERZY WYKLĘTYCH PRZED PIOTREM ZYCHOWICZEM (CZĘŚĆ II) Pamięć to zdolność przypominania sobie tego, co się nie wydarzyło, i zapominania tego, co się wydarzyło (Thomas Szasz) Relacje naocznych świadków mogą przydać się w rekonstrukcji przebiegu wydarzeń, ale tylko jako środki pomocnicze, tymczasem Piotr Zychowicz (pisałem o tym w poprzednim odcinku Notatek), nie […]
TOMASZ GABIŚ W OBRONIE ŻOŁNIERZY WYKLĘTYCH PRZED PIOTREM ZYCHOWICZEM (CZĘŚĆ I) Historyk to dziennikarz zwrócony wstecz (Karl Kraus) Pewnego mglistego wiosennego poranka na przystanku tramwajowym zobaczyłem sporej wielkości plakat reklamujący książkę Piotra Zychowicza Skazy na pancerzach. Czarne karty epopei Żołnierzy Wyklętych ( Rebis, Poznań 2018). Uległem tej reklamie i książkę zakupiłem. Dowiedziałem się z niej […]